DENDER – Het Vlaamse project Reshape-D wil met Europese steun de komende 6 jaar de Dendervallei beter bestand maken tegen droogte en overstromingen.
De Dender stroomt door een uitgesproken heuvelachtig landschap, waardoor hevige regen wateroverlast kan veroorzaken; in droge periodes dreigt dan weer een tekort aan grond- en oppervlaktewater. Reshape-D wil die extremen beter opvangen door de bodem opnieuw als een natuurlijke spons te laten functioneren: water opnemen in natte periodes en langer vasthouden tijdens droogte.
Plannen
Reshape-D ging officieel van start op 1 juli 2026 en loopt tot 30 juni 2032, met een totaalbudget van € 25,8 miljoen, waarvan € 8,45 miljoen aan Europese middelen van het LIFE-programma. Hiermee worden de komende jaren enkele grote knelpunten opgelost en heel wat maatregelen versneld op het terrein gerealiseerd.
Een opvallende ambitie is het realiseren van zo’n 800 hectare natte natuur en overstromingsgebied in de Dendervallei. Verschillende ingrepen moeten haar weerbaarder maken tegen zowel overstromingen als droogte. Tegelijk creëren ze extra leefgebied voor planten en dieren en verbeteren ze de algemene ecologische kwaliteit van de vallei.
In twee pilootgebieden worden maatregelen voor valleiherstel op grotere schaal uitgewerkt en uitgevoerd: de vallei van de Molenbeek en de Rijt, tussen Zandbergen en Appelterre-Eichem, en de Bellebeekvallei op de grens van Liedekerke en Affligem.
Molenbeek en Rijt
In Zandbergen wordt de Molenbeek aangesloten op de Rijt, waardoor deze 5 km langer wordt en parallel met de Dender door de meersen zal stromen. De bouw van een nieuwe natuurvriendelijke koker onder de spoorweg is daarbij cruciaal. Met deze ingrepen wordt de vlotte doorstroming niet meer bemoeilijkt door de opgestuwde Dender en is er meer water beschikbaar in de vallei. Tegelijk creëren ze de voorwaarden om ook een deel van de woningen langs de Dender beter te beschermen tegen wateroverlast. Het natuurlijk opborrelende grondwater in de meersen zal bovendien op sommige plaatsen met behulp van stuwtjes en het dempen of ondieper maken van grachten langer worden vastgehouden.
Bellebeek
In de Bellebeek komt eveneens een nieuwe koker onder de Driesstraat.Een doorgang voor kleine dieren versterkt de ecologische verbinding. Aan de monding zal gezuiverd rioolwater een moerasgebied het hele jaar door voorzien van water. Daarnaast geven een aantal meanders de Bellebeek haar natuurlijk verloop terug. Op deze manier ontstaat opnieuw meer ruimte voor water, natuur en biodiversiteit, zelfs in deze sterk ontwikkelde omgeving.
De ervaringen uit die 2 gebieden moeten bruikbare kennis opleveren voor andere delen van de Dendervallei en voor gelijkaardige valleigebieden in Vlaanderen en Europa.
Info: Reshape-D.
MLI -Foto’s: VMM
