VLAANDEREN – Minister voor dierenwelzijn Ben Weyts roept katteneigenaars op om kat te steriliseren.
“Mijn oproep is heel eenvoudig: steriliseer uw kat”, aldus de minister. “Tegelijk werken we aan bijkomende instrumenten om steden en gemeenten nog beter te ondersteunen, onder meer bij de naleving van de sterilisatieplicht.”
Opvang
De Vlaamse steden en gemeenten hebben sinds 2018 gemiddeld 20 % meer zwerfkatten gevangen. Het aantal adopties van zwerfkatten steeg met 147 %. Vorig jaar zijn zo’n 12.500 zwerfkatten gevangen. Meer dan 3.000 daarvan vonden een nieuwe, veilige thuis en zo’n 6.600 katten werden opnieuw uitgezet.
Dat blijkt uit een rondvraag van Ben Weyts bij 209 Vlaamse steden en gemeenten. “Vlaanderen is veel meer belang gaan hechten aan dierenwelzijn en ook steeds meer steden en gemeenten volgen dat voorbeeld. De lokale besturen spelen een belangrijke rol in de aanpak van zwerfkatten. Daarom werk ik aan extra wettelijke instrumenten om steden en gemeenten daarbij nog beter te ondersteunen. Want als we deze strijd niet voeren in élk dorp en elke stad, dreigen meer dierenleed én meer overlast voor mensen.”
Het is pure wiskunde: elke kattin wordt vruchtbaar vanaf 5 à 6 maanden en kan elk jaar 3 nestjes van tot wel 6 kittens krijgen. Na 5 jaar kan 1 enkele kat dus 5.000 nakomelingen hebben.
Zwerfkatten
Vlaanderen wil zo min mogelijk zwerfkatten, want deze dieren leven buiten in alle weersomstandigheden, zijn dikwijls ondervoed en lopen vaak ziektes en verwondingen op. Een zwerfkat leeft meestal maar 2 tot 5 jaar, terwijl een huiskat gemiddeld 10 jaar ouder wordt. Daarnaast veroorzaken zwerfkatten vaak overlast: ze scheuren vuilzakken open of maken lawaai tijdens de paartijd of gevechten.
Elke stad en gemeente moet sinds 2018 het zwerfkattenbestand beheren. Dat betekent dat zij onder meer een plan moeten opstellen, een centraal meldpunt voorzien en zwerfkatten vangen en steriliseren. Ze kunnen daarvoor rekenen op een netwerk van vrijwilligers en dierenasielen.
Meer adopties
In 2025 werden in de 196 steden en gemeenten, die vangcijfers rapporteerden, samen 12.577 zwerfkatten gevangen. 90 % van de lokale besturen werkt structureel samen met een dierenasiel. Daarnaast heeft 40 % een voederbeleid en beschikt 2/3 over schuilhokken voor zwerfkatten.
Er gebeurt dus heel wat op het terrein. Vorig jaar is iets meer dan 1/2 van de gevangen katten teruggeplaatst. Ruim 1/4 vond een nieuwe thuis via adoptie en 78 % van de gevangen zwerfkatten werd gesteriliseerd.
Lokale besturen geven aan dat het aantal zwerfkatten stabiliseert of daalt; minder dan 1 op de 10 ziet het aantal toenemen. Toch blijft er nog veel werk aan de winkel. “We kunnen elk jaar duizenden zwerfkatten vangen en voor hen een nieuwe thuis zoeken, maar zolang mensen hun kat niet laten steriliseren of ze dumpen, blijft het dweilen met de kraan open”, besluit Ben Weyts.
Info: Ninove: chippen-registreren-steriliseren huiskat – Ninove: melding dieren – Dierenasiel Ninove.
MLI
Tabel: Aantal gevangen zwerfkatten per provincie
| Provincie | Deelnemende gemeenten |
Totaal gevangen | Gemiddeld per gemeente |
| Vlaams-Brabant | 37 | 2.034 | 55 |
| Antwerpen | 46 | 3.235 | 70,3 |
| Limburg | 30 | 2.451 | 81,7 |
| West-Vlaanderen | 42 | 1.867 | 44,5 |
| Oost-Vlaanderen | 41 | 2.990 | 72,9 |
| Totaal | 196 | 12.577 | 64,2 |
Tabel: Sterilisatie en adoptie van zwerfkatten per provincie
| Provincie | % gesteriliseerd t.o.v. gevangen |
% geadopteerd t.o.v. gevangen |
| Vlaams-Brabant |
89,9% |
35,3% |
| Antwerpen | 65,8% | 27,7% |
| Limburg | 92,6% | 13,7% |
| West-Vlaanderen | 77,8% | 29,9% |
| Oost-Vlaanderen | 70,7% | 27,4% |
| Totaal | 77,9% | 26,5% |
