NINOVE – De congregatie Zusters der Heilige Harten (van Jezus en Maria) viert vrijdag 1 mei haar 190-jarig bestaan. Zij stonden in voor onderwijs en verzorging van zieken en bejaarden, zoals hun Latijnse wapenspreuk het kernachtig samenvat: ‘In caritate radicati et fundati’.
De 27-jarige juffrouw Virginie Tibbaut, de oudste dochter van een brouwer uit Wetteren, begon op 1 mei 1836 een school in het oude penitentenklooster aan de Burchtstraat. Ze kreeg hulp van de Aalsterse juffrouw Marie-Thérèse Versé en nadien van juffrouw Adèle Huart uit Ath.
Zo kwam er opnieuw een zustercongregatie binnen de muren van het ‘susterhuys’, na de begijnen en de grauwzusters/penitenten, die vanaf de 14de-15de eeuw op de hoek van de Burchtstraat en de Dender verbleven. Het ideaal van deze nieuwe stichting sloot nauw aan bij de oude tradities van het huis: een leven aan god gewijd in dienst van onderwijs en ziekenzorg.
Vicaris-generaal Sonneville keurde de leefregel (33 hoofdstukken in het Frans) officieel goed op 18 oktober 1838, volgens de strenge monastieke dagindeling in het klooster.
Onderwijs
De zusters legden zich toe op onderwijs. Een prospectus geeft rond 1845-1850 inzicht in de onderwezen vakken in het ‘susterhuys’. Het eerste onderwijs omvatte les in lezen en schrijven, Frans en Nederlands. De gevorderden studeerden grondig Frans, letterkunde, briefstijl, algemene en bijbelse geschiedenis, mythologie, aardrijkskunde, kosmografie, rekenkunde en boekhouden. Alle meisjes leerden huishoudelijk werk. Tekenen, schilderen, Engels en muziek waren bijzondere leervakken, waarvoor extra werd betaald. De internen mochten om de 14 dagen bezoek ontvangen op dinsdagmorgen, ze betaalden 300 frank. per trimester en moesten tafelgerei, toiletgerief en linnen meebrengen.
In de loop van de daaropvolgende jaren stichtte de orde 11 bijhuizen in Ninove en de regio, maar eveneens verder weg tot in Wallonië. Ook in materiële betekenis veranderde het ‘susterhuys’ – nadien Instituut HH Harten – grondig. Anno 2026 vormt de school een onderdeel van het Hartencollege, dat de katholieke basis- en secundaire scholen van Ninove, Meerbeke, Okegem en Aspelare onder een koepel samenbrengt.
Ziekenzorg
Pastoor Vergauwen had al vanaf 1838 een aantal zusters ingeschakeld in het burgerlijk ziekenhuis van de Burchtstraat. Ze waren ook sinds 1874 actief in het hospice van Denderwindeke.
Op 2 november 1936 ondertekenden de directeur Van de Steen en moeder-overste zuster Lucienne de verkoopakte van het huis Stichelmans, een groot rentenierspand op de hoek van de Biezenstraat en de Lavendelstraat. De eerste baby kwam er op 23 juli 1937 ter wereld: Jean, de eerste zoon van het echtpaar Walraevens.
Het ziekenhuis telde in 1986 nog 134 bedden, maar toen begon een neerwaartse beweging, die uiteindelijk tot het verdwijnen van een acuut ziekenhuis in Ninove zou leiden. Na een niet succesvolle doorstart als ‘Nieuw Ziekenhuis Ninove’, stopte het op zaterdag 31 maart 2001 zijn activiteiten als acuut ziekenhuis. Een dag later ging het Medisch Centrum Ninove van start, onder de vleugels van het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis Aalst, inmiddels een onderdeel van de AZorg-cluster. De gebouwen zijn op die datum ook in erfpacht gegeven aan de vzw OLV-Ziekenhuis Aalst. Er zijn geen zusters meer actief in het Medisch Centrum.
Sluitstuk
De congregatie heeft geen enkel bijhuis meer en de Ninoofse zusters zijn de enige zusters van de HH. Harten in Vlaanderen. Sinds haar ontstaan in 1836 telde de congregatie in totaal 254 zusters; nu rest enkel nog een klein kern.
Eind oktober 2021 verlieten de 7 resterende zusters hun ‘susterhuys’ in de Burchtstraat. Ze verblijven sindsdien in 3 appartementen, die ze kochten in het bouwproject aan de Kloosterweg.
Op 1 mei viert de congregatie haar 190-jarig bestaan. De zusters willen dit bijzondere moment gedenken met een eucharistieviering om 16 uur in de Abdijkerk, gevolg door een receptie.
Info: lees ook: ‘7 eeuwen vrouwelijke religieuzen in Ninove‘.
MLI